Navigatie en titel overslaan

Gevonden >
Inventaris van het archief van het Rijksbureau voor Papier, Papierverwerkende en Grafische Industrie en voorgangers, 1939-1950

Omschrijving

Ondanks de neutraliteit had de Eerste Wereldoorlog in Nederland tot schaarste en distributieproblemen geleid. Hernieuwde oorlogsdreiging en de mogelijkheid van een terugkerende schaarste waren de aanleiding voor de Distributiewet van 1939. Een (niet met name genoemd) gevolg van de wet was de oprichting van diverse Kernbureaus voor handel en nijverheid. Zonder een uitgebreid ambtelijk apparaat moesten zij voorbereidingen treffen om zonodig de schaarste binnen de sector zo doeltreffend mogelijk het hoofd te kunnen bieden. Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in september 1939, werden de Kernbureaus omgezet in, uiteindelijk twintig, Rijksbureaus met een doorlopend sterk groeiend ambtelijk apparaat. Aan het hoofd van de Rijksbureaus stond vaak een topfiguur van een vooraanstaand bedrijf uit de industrietak, ondersteund door ambtenaren en vertegenwoordigers van de vakcentrales. Na inventarisatie van de importmogelijkheden, voorraden en behoeften, trachtte men met behulp van prijsvorming, fabricagevoorschriften en distributiebeschikkingen te komen tot een zo doeltreffend en rechtvaardig mogelijke verdeling en verspreiding van goederen onder (detail)handel en het publiek en van grondstoffen, productiemiddelen en verdere faciliteiten onder de fabrikanten en verwerkende industrieën. Het was de bedoeling dat hierbij geen enkel bedrijf boven andere bevoordeeld zou worden: de onderlinge concurrentiestrijd moest voor de duur der schaarste opgeschort worden. De vele regelingen werden meestal niet kenbaar gemaakt via de reguliere weg van publicatie in de Staatscourant, maar door middel van circulaires.In het zuiden van Nederland bestond in de periode september 1944 - mei 1945 vaak een Tijdelijk Rijksbureau voor de bevrijde gebieden, onder leiding van het College van Algemene Commissarissen voor Landbouw, Handel en Nijverheid.

Thema's

Indeling

  • Nederlandse instellingen en personen na de bevrijding
    • Overheid
  • Nederlandse overheidsinstellingen en personen voor en tijdens de bezetting in Nederland (1930-1945)

Inventarisnummers die voldoen aan de criteria

  • 43 - Stukken betreffende de bemoeienis met personeelsleden, opgeroepen voor de Arbeitseinsatz en verblijvend in krijgsgevangenschap, 1942-1943.

    Thema's

  • 92 - Stukken betreffende de behandeling van verzoeken van bedrijven om vrijstelling van personeel voor de Arbeitseinsatz, 1943.

    Thema's

  • 295 - Stukken betreffende de behandeling van verzoeken van bedrijven inzake de vrijstelling van personeel voor de Arbeitseinsatz, 1943.

    Thema's

Overige door ons geselecteerde inventarisnummers

  • 4-25 - Agenda's en notulen van de vergaderingen met diverse instanties, waaronder Duitse autoriteiten, met bijlagen, 1939-1943.

  • 31 - Correspondentie met Duitse instanties, 1942-1943.

  • 83 - Stukken betreffende het overleg met de Rüstungsinspektion Niederlande inzake de voorziening in en invoer van grondstoffen, 1941-1942.

    Thema's

  • 84 - Nota betreffende de export van grafische machines uit door de Duitse overheid gesloten ondernemingen, 1942.

    Thema's

  • 95 - Overzicht van door de omstandigheden zwaar getroffen grafische ondernemingen, 1940.

    Thema's

  • 123 - Rapport voor het departement van Handel, Nijverheid en Scheepvaart over Duitse overheidsbestellingen bij de Nederlandse grafische industrie, 1940.

  • 144 - Correspondentie met diverse Duitse instanties, 1943-1944.

  • 179 - 'Papier in de oorlog, een schets van de overheidsbemoeiing met de papierbranche in de jaren 1940-1945' door H. Voorn, ambtenaar bij het rijksbureau, c. 1945.

    Thema's

  • 285 - Stukken betreffende de opgaven van in beslag genomen en afgevoerde machines, 1943-1948.

    Thema's

  • 286 - Nota betreffende de export van grafische machines uit door de Duitse bezetter gesloten ondernemingen, 1944.

    Thema's

  • 309 - Stukken betreffende de medewerking aan de ondersteuning van onder oorlogsgevolgen geleden bedrijven en het rechtsherstel van bedrijven, 1942-1950.

    Thema's

  • 310 - Rapporten betreffende controle van beschadigde en verwoeste drukkerijen, 1944-1945.

    Thema's

  • 311 - Overzichten van gebombardeerde papier-, papierverwerkende en grafische bedrijven, 1945.

    Thema's

  • 312 - Brieven aan de commissaris-generaal ter bevordering van de Nederlandse Economische Belangen in Duitsland betreffende de terugvordering van grafische machines die door de Duitsers waren gevorderd en naar Duitsland zijn afgevoerd, met bijlagen, 1945.

    Thema's

  • 313 - Overzicht van gearresteerde, verdwenen of overleden personeelsleden van grafische bedrijven, c. 1945.

    Thema's

  • 314 - Overzichten van vijandelijk vermogen bij papier, papierverwerkende en grafische bedrijven, c. 1945.

    Thema's

  • 315 - Stukken betreffende het toezicht op de aankoop en distributie van overtollige legergoederen (dumpgoederen), 1945-1949.

    Thema's

  • 317 - Stukken betreffende het innen van vorderingen betrekking hebbende op partijen papier afkomstig uit oorlogsbuit, 1948-1949.

    Thema's

  • 321 - Stukken betreffende de controle op de verkoop van papier, alsmede processen-verbaal opgemaakt in verband met de clandestiene handel in papier, 1942-1943.

    Thema's

  • 336 - Stukken betreffende de liquidatie van het door de Duitsers gevormde papiermagazijn te Grave, 1945-1946.

    Thema's